ముంగిలి » శ్రీ రామాయణం » వాల్మీకి » సుందరకాండ సర్గ 35

సుందరకాండ సర్గ 35

శ్రీ రామాయణం సుందరకాండ సర్గ 35

తాం తు రామకథాం శ్రుత్వా వైదేహీ వానరర్షభాత్ .
ఉవాచ వచనం సాన్త్వమిదం మధురయా గిరా ..5.35.1..

క్వ తే రామేణ సంసర్గః కథం జానాసి లక్ష్మణమ్ .
వానరాణాం నరాణాం చ కథమాసీత్సమాగమః ..5.35.2..

యాని రామస్య లిఙ్గాని లక్ష్మణస్య చ వానర .
తాని భూయస్సమాచక్ష్వ న మాం శోకస్సమావిశేత్ ..5.35.3..

కీదృశం తస్య సంస్థానం రూపం రామస్య కీదృశమ్ .
కథమూరూ కథం బాహూ లక్ష్మణస్య చ శంస మే ..5.35.4..

ఏవముక్తస్తు వైదేహ్యా హనుమాన్మారుతాత్మజః .
తతో రామం యథాతత్త్వమాఖ్యాతుముపచక్రమే ..5.35.5..

జానన్తీ బత దిష్ట్యా మాం వైదేహి పరిపృచ్ఛసి .
భర్తుః కమలపత్త్రాక్షి సంస్థానం లక్ష్మణస్య చ ..5.35.6..

యాని రామస్య చిహ్నాని లక్ష్మణస్య చ యాని వై .
లక్షితాని విశాలాక్షి వదతశ్శృణు తాని మే ..5.35.7..

రామః కమలపత్త్రాక్ష స్సర్వసత్త్వమనోహరః .
రూపదాక్షిణ్యసమ్పన్నః ప్రసూతో జనకాత్మజే ..5.35.8..

తేజసా .?దిత్య సఙ్కాశః క్షమయా పృథివీసమః .
బృహస్పతిసమో బుద్ధ్యా యశసా వాసవోపమః ..5.35.9..

రక్షితా జీవలోకస్య స్వజనస్యాభిరక్షితా .
రక్షితా స్వస్య వృత్తస్య ధర్మస్య చ పరన్తపః ..5.35.10..

రామో భామిని లోకస్య చాతుర్వర్ణ్యస్య రక్షితా .
మర్యాదానాం చ లోకస్య కర్తా కారయితా చ సః ..5.35.11..

అర్చిష్మానర్చితో .?త్యర్థం బ్రహ్మచర్యవ్రతే స్థితః .
సాధూనాముపకారజ్ఞః ప్రచారజ్ఞశ్చ కర్మణామ్ ..5.35.12..

రాజవిద్యావినీతశ్చ బ్రాహ్మణానాముపాసితా .
శ్రుతవాన్శీలసమ్పన్నో వినీతశ్చ పరన్తపః ..5.35.13..

యజుర్వేదవినీతశ్చ వేదవిద్భిస్సుపూజితః .
ధనుర్వేదే చ వేదేషు వేదాఙ్గేషు చ నిష్ఠితః ..5.35.14..

విపులాంసో మహాబాహుః కమ్బుగ్రీవశ్శుభాననః .
గూఢజత్రుస్సుతామ్రాక్షో రామో దేవి జనై శ్శ్రుతః ..5.35.15..

దున్దుభిస్వననిర్ఘోష స్స్నిగ్ధవర్ణః ప్రతాపవాన్ .
సమ స్సమవిభక్తాఙ్గో వర్ణం శ్యామం సమాశ్రితః ..5.35.16..

త్రిస్థిరస్త్రిప్రలమ్బశ్చ త్రిసమస్త్రిషు చోన్నతః .
త్రితామ్రస్త్రిషు చ స్నిగ్ధో గమ్భీరస్త్రిషు నిత్యశః ..5.35.17..

త్రివలీవాంస్త్ర్యవనతశ్చతుర్వ్యఙ్గస్త్రిశీర్షవాన్ .
చతుష్కలశ్చతుర్లేఖశ్చతుష్కిష్కుశ్చతు స్సమః ..5.35.18..

చతుర్దశసమద్వన్ద్వశ్చతుర్దంష్ట్రశ్చతుర్గతిః .
మహోష్ఠహనునాసశ్చ పఞ్చస్నిగ్ధో .?ష్టవంశవాన్ ..5.35.19..

దశపద్మో దశబృహత్త్రిభిర్వ్యాప్తో ద్విశుక్లవాన్ .
షడున్నతో నవతనుస్త్రిభిర్వ్యాప్నోతి రాఘవః ..5.35.20..

సత్యధర్మపరశ్శ్రీమాన్ సఙ్గ్రహానుగ్రహే రతః .
దేశకాలవిభాగజ్ఞస్సర్వలోకప్రియంవదః ..5.35.21..

భ్రాతా తస్య చ ద్వైమాత్రస్సౌమిత్రిరపరాజితః .
అనురాగేణ రూపేణ గుణైశ్చైవ తథావిధః ..5.35.22..

తావుభౌ నరశార్దూలౌ త్వద్దర్శనసముత్సుకౌ .
విచిన్వన్తౌ మహీం కృత్స్నామస్మాభిరభిసఙ్గతౌ ..5.35.23..

త్వామేవ మార్గమాణౌ తౌ విచరన్తౌ వసున్ధరామ్ .
దదర్శతుర్మృగపతిం పూర్వజేనావరోపితమ్ ..5.35.24..
ఋశ్యమూకస్య పృష్ఠే తు బహుపాదపసఙ్కులే .
భ్రాతుర్భయార్తమాసీనం సుగ్రీవం ప్రియదర్శనమ్ ..5.35.25..

వయం తు హరిరాజం తం సుగ్రీవం సత్యసఙ్గరమ్ .
పరిచర్యామహే రాజ్యాత్పూర్వజేనావరోపితమ్ ..5.35.26..

తతస్తౌ చీరవసనౌ ధనుః ప్రవరపాణినౌ .
ఋశ్యమూకస్య శైలస్య రమ్యం దేశముపాగతౌ ..5.35.27..

స తౌ దృష్ట్వా నరవ్యాఘ్రౌ ధన్వినౌ వానరర్షభః .
అవప్లుతో గిరేస్తస్య శిఖరం భయమోహితః ..5.35.28..

తతస్స శిఖరే తస్మిన్వానరేన్ద్రో వ్యవస్థితః .
తయోస్సమీపం మామేవ ప్రేషయామాస సత్వరమ్ ..5.35.29..

తావహం పురుషవ్యాఘ్రౌ సుగ్రీవవచనాత్ప్రభూ .
రూపలక్షణసమ్పన్నౌ కృతాఞ్జలిరుపస్థితః ..5.35.30..

తౌ పరిజ్ఞాతతత్త్వార్థౌ మయా ప్రీతిసమన్వితౌ .
పృష్ఠమారోప్య తం దేశం ప్రాపితౌ పురుషర్షభౌ ..5.35.31..

నివేదితౌ చ తత్త్వేన సుగ్రీవాయ మహాత్మనే .
తయోరన్యోన్యసల్లాపాద్భృశం ప్రీతిరజాయత ..5.35.32..

తతస్తౌ ప్రీతిసమ్పన్నౌ హరీశ్వరనరేశ్వరౌ .
పరస్పరకృతాశ్వాసౌ కథయా పూర్వవృత్తయా ..5.35.33..

తతస్స సాన్త్వయామాస సుగ్రీవం లక్ష్మణాగ్రజః .
స్త్రీహేతోర్వాలినా భ్రాత్రా నిరస్తమురుతేజసా ..5.35.34..

తతస్త్వన్నాశజం శోకం రామస్యాక్లిష్టకర్మణః .
లక్ష్మణో వానరేన్ద్రాయ సుగ్రీవాయ న్యవేదయత్ ..5.35.35..

స శ్రుత్వా వానరేన్ద్రస్తు లక్ష్మణేనేరితం వచః .
తదాసీన్నిష్ప్రభో .?త్యర్థం గ్రహగ్రస్త ఇవాంశుమాన్ ..5.35.36..

తతస్త్వద్గాత్రశోభీని రక్షసా హ్రియమాణయా .
యాన్యాభరణజాలాని పాతితాని మహీతలే ..5.35.37..
తాని సర్వాణి రామాయ ఆనీయ హరియూథపాః .
సంహృష్టా దర్శయామాసుర్గతిం తు న విదుస్తవ ..5.35.38..

తాని రామాయ దత్తాని మయైవోపహృతాని చ .
స్వనవన్త్యవకీర్ణాని తస్మిన్విగతచేతసి ..5.35.39..

తాన్యఙ్కే దర్శనీయాని కృత్వా బహువిధం తవ .
తేన దేవప్రకాశేన దేవేన పరిదేవితమ్ ..5.35.40..

పశ్యతస్తాని రుదతస్తామ్యతశ్చ పునః పునః .
ప్రాదీపయన్దాశరథేస్తాని శోకహుతాశనమ్ ..5.35.41..

శయితం చ చిరం తేన దుఃఖార్తేన మహాత్మనా .
మయాపి వివిధైర్వాక్యైః కృచ్ఛ్రాదుత్థాపితః పునః ..5.35.42..

తాని దృష్ట్వా మహాబాహుర్దర్శయిత్వా ముహుర్ముహుః .
రాఘవస్సహ సౌమిత్రిస్సుగ్రీవే స న్యవేదయత్ ..5.35.43..

స తవాదర్శనాదార్యే రాఘవః పరితప్యతే .
మహతా జ్వలతా నిత్యమగ్నినేవాగ్నిపర్వతః ..5.35.44..

త్వత్కృతే తమనిద్రా చ శోకశ్చిన్తా చ రాఘవమ్ . తాపయన్తి మహాత్మానమగ్న్యగారమివాగ్నయః ..5.35.45..

తవాదర్శనశోకేన రాఘవః ప్రవిచాల్యతే .
మహతా భూమికమ్పేన మహానివ శిలోచ్చయః ..5.35.46..

కాననాని సురమ్యాణి నదీః ప్రస్రవణాని చ .
చరన్న రతిమాప్నోతి త్వామపశ్యన్నృపాత్మజే ..5.35.47..

స త్వాం మనుజశార్దూలః క్షిప్రం ప్రాప్స్యతి రాఘవః .
సమిత్రబాన్ధవం హత్వా రావణం జనకాత్మజే ..5.35.48..

సహితౌ రామసుగ్రీవావుభావకురుతాం తదా .
సమయం వాలినం హన్తుం తవ చాన్వేషణం తథా ..5.35.49..

తతస్తాభ్యాం కుమారాభ్యాం వీరాభ్యాం స హరీశ్వరః .
కిష్కిన్ధాం సముపాగమ్య వాలీ యుద్ధే నిపాతితః ..5.35.50..

తతో నిహత్య తరసా రామో వాలినమాహవే .
సర్వర్క్షహరిసఙ్ఘానాం సుగ్రీవమకరోత్పతిమ్ ..5.35.51..

రామసుగ్రీవయోరైక్యం దేవ్యేవం సమజాయత .
హనుమన్తం చ మాం విద్ధి తయోర్దూతమిహాగతమ్ ..5.35.52..

స్వరాజ్యం ప్రాప్య సుగ్రీవస్సమానీయ హరీశ్వరాన్ .
త్వదర్థం ప్రేషయామాస దిశో దశ మహాబలాన్ ..5.35.53..

ఆదిష్టా వానరేన్ద్రేణ సుగ్రీవేణ మహౌజసా .
అద్రిరాజప్రతీకాశాస్సర్వతః ప్రస్థితౌ మహీమ్ ..5.35.54..

తతస్తే మార్గమాణా వై సుగ్రీవవచనాతురాః .
చరన్తి వసుధాం కృత్స్నాం వయమన్యే చ వానరాః ..5.35.55..

అఙ్గదో నామ లక్ష్మీవాన్వాలిసూనుర్మహాబలః .
ప్రస్థితః కపిశార్దూలస్త్రిభాగబలసంవృతః ..5.35.56..

తేషాం నో విప్రణష్టానాం విన్ధ్యే పర్వతసత్తమే .
భృశం శోకపరీతానామహోరాత్రగణా గతాః ..5.35.57..

తే వయం కార్యనైరాశ్యాత్కాలస్యాతిక్రమేణ చ .
భయాచ్చ కపిరాజస్య ప్రాణాంస్త్యక్తుం వ్యవస్థితాః ..5.35.58..

విచిత్య వనదుర్గాణి గిరిప్రస్రవణాని చ .
అనాసాద్య పదం దేవ్యాః ప్రాణాంస్త్యక్తుం సముద్యతాః ..5.35.59..

దృష్ట్వా ప్రాయోపవిష్టాంశ్చ సర్వాన్వానరపుఙ్గవాన్ .
భృశం శోకార్ణవే మగ్నః పర్యదేవయదఙ్గదః ..5.35.60..
తవ నాశం చ వైదేహి వాలినశ్చ వధం తథా .
ప్రాయోపవేశమస్మాకం మరణం చ జటాయుషః ..5.35.61..

తేషాం నస్వామిసన్దేశాన్నిరాశానాం ముమూర్షతామ్ .
కార్యహేతోరివాయాతశ్శకునిర్వీర్యవాన్మహాన్ ..5.35.62..

గృధ్రరాజస్య సోదర్యః సమ్పాతిర్నామ గృధ్రరాట్ .
శ్రుత్వా భ్రాతృవధం కోపాదిదం వచనమబ్రవీత్ ..5.35.63..

యవీయాన్కేన మే భ్రాతా హతః క్వ చ నిపాతితః .
ఏతదాఖ్యాతుమిచ్ఛామి భవద్భిర్వానరోత్తమాః ..5.35.64..

అఙ్గదో .?కథయత్తస్య జనస్థానే మహద్వధమ్ .
రక్షసా భీమరూపేణ త్వాముద్దిశ్య యథాతథమ్ ..5.35.65..

జటాయుషో వధం శ్రుత్వా దుఃఖితస్సో .?రుణాత్మజః .
త్వాం శశంస వరారోహే వసన్తీం రావణాలయే ..5.35.66..

తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా సమ్పాతేః ప్రీతివర్ధనమ్ .
అఙ్గదప్రముఖాస్తూర్ణం తతస్సమ్ప్రస్థితా వయమ్ ..5.35.67..

విన్ధ్యాదుత్థాయ సమ్ప్రాప్తా స్సాగరస్యాన్తముత్తరమ్ .
త్వద్ధర్శనకృతోత్సాహా హృష్టాస్తుష్టాః ప్లవఙ్గమాః ..5.35.68..

అఙ్గదప్రముఖాస్సర్వే వేలోపాన్తముపస్థితా: .
చిన్తాం జగ్ముః పునర్భీతాస్త్వద్దర్శనసముత్సుకాః ..5.35.69..

అథాహం హరిసైన్యస్య సాగరం ప్రేక్ష్య సీదతః .
వ్యవధూయ భయం తీవ్రం యోజనానాం శతం ప్లుతః ..5.35.70..

లఙ్కా చాపి మయా రాత్రౌ ప్రవిష్టా రాక్షసాకులా .
రావణశ్చ మయా దృష్టస్త్వం చ శోకపరిప్లుతా ..5.35.71..

ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం యథావృత్తమనన్దితే .
అభిభాషస్వ మాం దేవి దూతో దాశరథేరహమ్ ..5.35.72..

తం మాం రామకృతోద్యోగం త్వన్నిమిత్తమిహాగతమ్ .
సుగ్రీవసచివం దేవి బుద్ధ్యస్వ పవనాత్మజమ్ ..5.35.73..

కుశలీ తవ కాకుత్స్థస్సర్వశస్త్రభృతాం వరః .
గురోరారాధనే యుక్తో లక్ష్మణశ్చ సులక్షణః ..5.35.74..

తస్య వీర్యవతో దేవి భర్తుస్తవ హితే రతః .
అహమేకస్తు సమ్ప్రాప్త స్సుగ్రీవవచనాదిహ ..5.35.75..

మయేయమసహాయేన చరతా కామరూపిణా .
దక్షిణా దిగనుక్రాన్తా త్వన్మార్గవిచయైషిణా ..5.35.76..

దిష్ట్యాహం హరిసైన్యానాం త్వన్నాశమనుశోచతామ్ .
అపనేష్యామి సన్తాపం తవాభిగమశంసనాత్ ..5.35.77..

దిష్ట్యా హి మమ న వ్యర్థం దేవి సాగరలఙ్ఘనమ్ .
ప్రాప్స్యామ్యహమిదం దిష్ట్యా త్వద్దర్శనకృతం యశః ..5.35.78..

రాఘవశ్చ మహావీర్యః క్షిప్రం త్వామభిపత్స్యతే .
సమిత్రబాన్ధవం హత్వా రావణం రాక్షసాధిపమ్ ..5.35.79..

మాల్యవాన్నామ వైదేహి గిరీణాముత్తమో గిరిః .
తతో గచ్ఛతి గోకర్ణం పర్వతం కేసరీ హరిః ..5.35.80..

స చ దేవర్షిభిర్దిష్టః పితా మమ మహాకపిః .
తీర్థే నదీపతేః పుణ్యే శమ్బసాదనముద్ధరత్ ..5.35.81..

తస్యాహం హరిణః క్షేత్రే జాతో వాతేన మైథిలి .
హనుమానితి విఖ్యాతో లోకే స్వేనైవ కర్మణా ..5.35.82..

విశ్వాసార్థం తు వైదేహి భర్తురుక్తా మయా గుణాః .
అచిరాద్రాఘవో దేవి త్వామితో నయితా .?నఘే ..5.35.83..

ఏవం విశ్వాసితా సీతా హేతుభిశ్శోకకర్శితా .
ఉపపన్నైరభిజ్ఞానైర్దూతం తమవగచ్ఛతి ..5.35.84..

అతులం చ గతా హర్షం ప్రహర్షేణ చ జానకీ .
నేత్రాభ్యాం వక్రపక్ష్మాభ్యాం ముమోచానన్దజం జలమ్ ..5.35.85..

చారు తద్వదనం తస్యాస్తామ్రశుక్లాయతేక్షణమ్ .
అశోభత విశాలాక్ష్యా రాహుముక్త ఇవోడురాట్ ..5.35.86..

హనుమన్తం కపిం వ్యక్తం మన్యతే నాన్యథేతి సా .
అథోవాచ హనూమాంస్తాముత్తరం ప్రియదర్శనామ్ ..5.35.87..

ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం సమాశ్వసిహి మైథిలి .
కిం కరోమి కథం వా తే రోచతే ప్రతియామ్యహమ్ ..5.35.88..

హతే .?సురే సంయతి శమ్బసాదనే కపిప్రవీరేణ మహర్షిచోదనాత్ .
తతో .?స్మి వాయుప్రభవో హి మైథిలి ప్రభావతస్తత్ప్రతిమశ్చ వానరః ..5.35.89..

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే సున్దరకాణ్డే పఞ్చత్రింశస్సర్గః ..

స్పందించండి

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / మార్చు )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / మార్చు )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / మార్చు )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / మార్చు )

Connecting to %s