ముంగిలి » శ్రీ రామాయణం » కిష్కిందకాండ » కిష్కిందకాండ సర్గ 42

కిష్కిందకాండ సర్గ 42

శ్రీ రామాయణం కిష్కిందకాండ సర్గ 42

అథ ప్రస్థాప్య సుగ్రీవస్తాన్హరీన్దక్షిణాం దిశమ్.
అబ్రవీన్మేఘసఙ్కాశం సుషేణం నామ యూథపమ్..4.42.1..

తారాయాః పితరం రాజా శ్వశురం భీమవిక్రమమ్.
అబ్రవీత్ప్రాఞ్జలిర్వాక్యమభిగమ్య ప్రణమ్య చ..4.42.2..

మరీచిపుత్రం మారీచమర్చిష్మన్తం మహాకపిమ్.
వృతం కపివరై శ్శూరైర్మహేన్ద్రసదృశద్యుతిమ్..4.42.3..
బుద్ధివిక్రమసమ్పన్నం వైనతేయసమద్యుతిమ్.
మరీచిపుత్రాన్మారీచానర్చిర్మాలాన్మహాబలాన్..4.42.4..
ఋషిపుత్రాంశ్చతాంత్సర్వాన్ప్రతీచీమాదిశద్దిశమ్.

ద్వాభ్యాం శతసహస్రాభ్యాం కపీనాం కపిసత్తమాః ..4.42.5..
సుషేణప్రముఖా యూయం వైదేహీం పరిమార్గత:.

సురాష్ట్రాన్సహబాహ్లీకాన్ శ్చన్ద్రచిత్రాంస్తథైవ చ..4.42.6..
స్ఫీతాఞ్జనపదాన్రమ్యాన్విపులాని పురాణి చ.
పున్నాగగహనం కుక్షిం వకులోద్దాలకాకులమ్..4.42.7..
తథా కేతకషణ్డాంశ్చ మార్గధ్వం హరియూథపాః.

ప్రత్యక్స్రోతోగమాశ్చైవ నద్యశ్శీతజలాశ్శివాః..4.42.8..
తాపసానామరణ్యాని కాన్తారా గిరయశ్చ యే.
తత్రస్థలీం మరుప్రాయామత్యుచ్చశిరసశ్శిలాః..4.42.9..
గిరిజాలావృతాం దుర్గాం మార్గిత్వా పశ్చిమాం దిశమ్.
తతః పశ్చిమమాసాద్య సముద్రం ద్రష్టుమర్హథ..4.42.10..
తిమినక్రాయుతజలమక్షోభ్యమథ వానరాః.

తతః కేతకషణ్డేషు తమాలగహనేషు చ..4.42.11..
కపయో విహరిష్యన్తి నారికేలవనేషు చ.

తత్ర సీతాం చ మార్గధ్వం నిలయం రావణస్య చ..4.42.12..
వేలాతలనివిష్టేషు పర్వతేషు వనేషు చ.
మురచీపత్తనం చైవ రమ్యం చైవ జటీపురమ్..4.42.13..
అవన్తీమఙ్గలోపాం చ తథా చాలక్షితం వనమ్.
రాష్ట్రాణి చ విశాలాని పత్తనాని తతస్తతః..4.42.14..

సిన్ధుసాగరయోశ్చైవ సఙ్గమే తత్ర పర్వతః.
మహాన్హేమగిరిర్నామ శతశృఙ్గో మహాద్రుమః..4.42.15..

తస్య ప్రస్థేషు రమ్యేషు సింహాః పక్షగమాః స్థితాః.
తిమిమత్స్యగజాంశ్చైవ నీడాన్యారోపయన్తి తే..4.42.16..

తాని నీడాని సింహానాం గిరిశృఙ్గగతాశ్చ యే.
దృప్తాస్తృప్తాశ్చ మాతఙ్గాస్తోయదస్వననిస్వనాః..4.42.17..
విచరన్తి విశాలే.?స్మింస్తోయపూర్ణే సమన్తతః.

తస్య శృఙ్గం దివస్పర్శం కాఞ్చనం చిత్రపాదపమ్..4.42.18..
సర్వమాశు విచేతవ్యం కపిభిః కామరూపిభిః.

కోటిం తత్ర సముద్రే తు కాఞ్చనీం శతయోజనామ్..4.42.19..
దుర్దర్శాం పారియాత్రస్య గతాం ద్రక్ష్యథ వానరాః! .

కోట్యస్తత్ర చతుర్వింశద్గన్ధర్వాణాం తపస్వినామ్..4.42.20..
వసన్త్యగ్నినికాశానాం ఘోరాణాం కామరూపిణామ్.

పావకార్చిః ప్రతీకాశాస్సమవేతాస్సహస్రశః..4.42.21..
నాత్యాసాదయితవ్యాస్తే వానరైర్భీమవిక్రమైః.

నాదేయం చ ఫలం తస్మాద్దేశాత్కిఞ్చిత్ ప్లవఙ్గమైః..4.42.22..
దురాసదా హి తే వీరా స్సత్త్వవన్తో మహాబలాః.
ఫలమూలాని తే తత్ర రక్షన్తే భీమవిక్రమాః..4.42.23..

తత్ర యత్నశ్చ కర్తవ్యో మార్గితవ్యా చ జానకీ.
న హి తేభ్యో భయం కిఞ్చిత్కపిత్వమనువర్తతామ్..4.42.24..

తత్ర వైఢూర్యవర్ణాభో వజ్రసంస్థానసంస్థితః.
నానాద్రుమలతాకీర్ణో వజ్రో నామ మహాగిరిః..4.42.25..
శ్రీమాన్సముదితస్తత్ర యోజనానాం శతం సమమ్.
గుహాస్తత్ర విచేతవ్యా ప్రయత్నేన ప్లవఙ్గమాః ..4.42.26..

చతుర్భాగే సముద్రస్య చక్రవాన్నామ పర్వతః.
తత్ర చక్రం సహస్రారం నిర్మితం విశ్వకర్మణా..4.42.27..

తత్ర పఞ్చజనం హత్వా హయగ్రీవం చ దానవమ్.
ఆజహార తతశ్చక్రం శఙ్ఖం చ పురుషోత్తమః..4.42.28..

తస్య సానుషు చిత్రేషు విశాలాసు గుహాసు చ.
రావణ స్సహ వైదేహ్యా మార్గితవ్యస్తత స్తతః..4.42.29..

యోజనానాం చతుష్షష్టిర్వరాహో నామ పర్వతః.
సువర్ణశృఙ్గస్సుశ్రీమా నగాధే వరుణాలయే..4.42.30..

తత్ర ప్రాగ్జ్యోతిషం నామ జాతరూపమయం పురమ్.
యస్మిన్వసతి దుష్టాత్మా నరకో నామ దానవః..4.42.31..

తత్ర సానుషు చిత్రేషు విశాలాసు గుహాసు చ.
రావణస్సహ వైదేహ్యా మార్గితవ్యస్తతస్తతః..4.42.32..

తమతిక్రమ్య శైలేన్ద్రం కాఞ్చనాన్తరనిర్దర:.
పర్వత స్సర్వసౌవర్ణో ధారాప్రస్రవణాయుతః..4.42.33..

తం గజాశ్చ వరాహాశ్చ సింహ వ్యాఘ్రాశ్చ సర్వతః.
అభిగర్జన్తి సతతం తేన శబ్దేన దర్పితాః..4.42.34..

యస్మిన్హరిహయ్శీమాన్మహేన్ద్రః పాకశాసనః.
అభిషిక్తః సురై రాజా మేఘవాన్నామ పర్వతః..4.42.35..

తమతిక్రమ్య శైలేన్ద్రం మహేన్ద్రపరిపాలితమ్.
షష్టి ర్గిరిసహస్రాణి కాఞ్చనాని గమిష్యథ..4.42.36..
తరుణాదిత్యవర్ణాని భ్రాజమానాని సర్వతః.
జాతరూపమయైర్వృక్షై శోభితాని సుపుష్పితైః..4.42.37..

తేషాం మధ్యే స్థితో రాజా మేరురుత్తరపర్వతః.
ఆదిత్యేన ప్రసన్నేన శైలో దత్తవరః పురా..4.42.38..

తేనైవ ముక్తశ్శైలేన్ద్రస్సర్వ ఏవ త్వదాశ్రయాః.
మత్ప్రసాదాద్భవిష్యన్తి దివా రాత్రం చ కాఞ్చనాః..4.42.39..
త్వయి యే చాపి వత్స్యన్తి దేవగన్ధర్వదానవాః.
తే భవిష్యన్తి రక్తాశ్చ ప్రభయా కాఞ్చనప్రభాః..4.42.40..

విశ్వే దేవాశ్చ మరూతో వసవశ్చ దివౌకసః.
ఆగమ్య పశ్చిమాం సన్ధ్యాం మేరుముత్తమపర్వతమ్..4.42.41..
ఆదిత్యముపతిష్ఠన్తి తైశ్చ సూర్యో.?భిపూజితః.
అదృశ్యస్సర్వభూతానామస్తం గచ్ఛతిపర్వతమ్..4.42.42..

యోజనానాం సహస్రాణి దశ తాని దివాకరః.
ముహూర్తార్ధేన తం శీఘ్రమభియాతి శిలోచ్చయమ్..4.42.43..

శృఙ్గే తస్య మహద్దివ్యం భవనం సూర్యసన్నిభమ్.
ప్రాసాదగణసమ్బాధం విహితం విశ్వకర్మణా..4.42.44..

శోభితం తరుభిశ్చిత్రైర్నానాపక్షిసమాకులైః.
నికేతం పాశహస్తస్య వరుణస్య మహాత్మనః..4.42.45..

అన్తరా మేరుమస్తం చ తాలో దశశిరా మహాన్.
జాతరూపమయ్శీమాన్భ్రాజతే చిత్రవేదికః..4.42.46..

తేషు సర్వేషు దుర్గేషు సరస్సు చ సరిత్సు చ.
రావణస్సహ వైదేహ్యా మార్గితవ్యస్తత స్తతః..4.42.47..

యత్ర తిష్ఠతి ధర్మజ్ఞస్తపసా స్వేన భావితః.
మేరుసావర్ణిరిత్యేవ ఖ్యాతో వై బ్రహ్మణా సమః..4.42.48..

ప్రష్టవ్యో మేరుసావర్ణిర్మహర్షిః సూర్యసన్నిభః.
ప్రణమ్య శిరసా భూమౌ ప్రవృత్తిం మైథిలీం ప్రతి..4.42.49..

ఏతావ జ్జీవలోకస్య భాస్కరో రజనీక్ష్యే.
కృత్వా వితిమిరం సర్వమస్తం గచ్ఛతి పర్వతమ్..4.42.50..

ఏతావద్వానరైశ్శక్యం గన్తుం వానరపుఙ్గవాః.
అభాస్కరమమర్యాదం న జానీమస్తతః పరమ్..4.42.51..

అధిగమ్య తు వైదేహీం నిలయం రావణస్య చ.
అస్త పర్వతమాసాద్య పూర్ణే మాసే నివర్తత..4.42.52..

ఊర్ధ్వం మాసాన్న వస్తవ్యం వసన్ వధ్యో భవేన్మమ.
సహైవ శూరో యుష్మాభిశ్శ్వశురో మే గమిష్యతి..4.42.53..

శ్రోతవ్యం సర్వమేతస్య భవద్భిర్దిష్టకారిభిః.
గురురేష మహాబాహుశ్శ్వశురో మే మహాబలః..4.42.54..

భవన్తశ్చాపి విక్రాన్తాః ప్రమాణం సర్వ కర్మసు.
ప్రమాణమేనం సంస్థాప్య పశ్యధ్వం పశ్చిమాం దిశమ్..4.42.55..

దృష్టాయాం తు నరేన్ద్రస్య పత్న్యామమితతేజసః.
కృతకృత్యా భవిష్యామః కృతస్య ప్రతికర్మణా..4.42.56..

అతో.?న్యదపి యత్కార్యం కార్యస్యాస్య హితం భవేత్.
సమ్ప్రధార్య భవద్భిశ్చ దేశకాలార్థసంహితమ్..4.42.57..

తతః సుషేణప్రముఖాః ప్లవఙ్గామాః
స్సుగ్రీవ వాక్యం నిపుణం నిశమ్య.
ఆమన్త్య్ర సర్వే ప్లవగాధిపం తే
జగ్ముర్దిశం తాం వరుణాభిగుప్తామ్..4.42.58..

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే కిష్కిన్ధాకాణ్డే ద్విచత్వారింశస్సర్గః..

స్పందించండి

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / మార్చు )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / మార్చు )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / మార్చు )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / మార్చు )

Connecting to %s