ముంగిలి » శ్రీ రామాయణం » కిష్కిందకాండ » కిష్కిందకాండ సర్గ 40

కిష్కిందకాండ సర్గ 40

శ్రీ రామాయణం కిష్కిందకాండ సర్గ 40

అథ రాజా సమృద్ధార్థస్సుగ్రీవః ప్లవగేశ్వరః.
ఉవాచ నరశార్దూలం రామం పరబలార్దనమ్..4.40.1..

ఆగతా వినివిష్టాశ్చ బలినః కామరూపిణః.
వానరా వారణేన్ద్రభా: యే మద్విషయవాసినః..4.40.2..

త ఇమే బహువిక్రాన్తైర్హరిభిర్భీమవిక్రమైః.
ఆగతా వానరా ఘోరా దైత్యదానవసన్నిభాః..4.40.3..

ఖ్యాతకర్మాపదానాశ్చ బలవన్తో జితక్లమాః.
పరాక్రమేషు విఖ్యాతా వ్యవసాయేషు చోత్తమాః..4.40.4..
పృథివ్యమ్బుచరా రామ! నానానగనివాసినః.
కోట్యగ్రశ ఇమే ప్రాప్తా వానరాస్తవ కిఙ్కరాః..4.40.5..

నిదేశవర్తినస్సర్వే సర్వే గురుహితే రతాః.
అభిప్రేతమనుష్ఠాతుం తవ శక్ష్యన్త్యరిన్దమ..4.40.6..

త ఇమే బహుసాహస్రైరనీకై భీమవిక్రమైః.
ఆగతా వానరా ఘోరా దైత్యదానవసన్నిభా:..4.40.7..

యన్మన్యసే నరవ్యాఘ్ర ప్రాప్తకాలం తదుచ్యతామ్.
తత్సైన్యం త్వద్వశే యుక్తమాజ్ఞాపయితుమర్హసి..4.40.8..

కామమేషామిదం కార్యం విదితం మమ తత్త్వతః.
తథాపి తు యథాతత్త్వమాజ్ఞాపయితుమర్హసి..4.40.9..

ఇతి బ్రువాణం సుగ్రీవం రామో దశరథాత్మజః.
బాహుభ్యాం సమ్పరిష్వజ్య ఇదం వచనమబ్రవీత్..4.40.10..

జ్ఞాయతాం మమ వైదేహీ యది జీవతి వా న వా.
స చ దేశో మహాప్రాజ్ఞ! యస్మిన్వసతి రావణః..4.40.11..

అధిగమ్య తు వైదేహీం నిలయం రావణస్య చ.
ప్రాప్తకాలం విధాస్యామి తస్మిన్కాలే సహ త్వయా..4.40.12..

నాహమస్మిన్ ప్రభుః కార్యే వానరేశ! న లక్ష్మణః.
త్వమస్య హేతుః కార్యస్య ప్రభుశ్చ ప్లవగేశ్వర! ..4.40.13..

త్వమేవా.?జ్ఞాపయ విభో! మమ కార్యవినిశ్చయమ్.
త్వం హి జానాసి యత్కార్యం మమ వీర! న సంశయ: ..4.40.14..

సుహృద్వితీయో విక్రాన్తః ప్రాజ్ఞః కాలవిశేషవిత్.
భవానస్మధ్దితే యుక్త స్సుకృతార్థో.?ర్థవిత్తమః..4.40.15..

ఏవముక్తస్తు సుగ్రీవో వినతం నామ యూథపమ్.
అబ్రవీద్రామసాన్నిధ్యే లక్ష్మణస్య చ ధీమతః..4.40.16..
శైలాభం మేఘనిర్ఘోషమూర్జితం ప్లవగేశ్వరః.

సోమసూర్యాత్మజై స్సార్ధం వానరైర్వానరోత్తమ..4.40.17..
దేశకాలనయైర్యుక్తః కార్యా కార్యవినిశ్చయే.
వృతశ్శతసహశ్రేణ వానరాణాం తరస్వినామ్..4.40.18..
అధిగచ్ఛ దిశం పూర్వాం సశైలవనకాననామ్.

తత్ర సీతాం చ వైదేహీం నిలయం రావణస్య చ..4.40.19..
మార్గధ్వం గిరిశృఙ్గేషు వనేషు చ నదీషు చ.

నదీం భాగీరథీం రమ్యాం సరయూం కౌశికీం తథా..4.40.20..
కాలిన్దీం యమునాం రమ్యాం యామునం చ మహాగిరిమ్.
సరస్వతీం చ సిన్ధుం చ శోణం మణినిభోదకమ్..4.40.21..
మహీం కాలమహీం చైవ శైలకాననశోభితామ్.
బ్రహ్మమాలాన్విదేహాంశ్చ మాలవాన్కాలికోసలాన్..4.40.22..
మాగధాంశ్చ మహాగ్రామాన్పుణ్డ్రాంన్వఙ్గాం స్తథైవ చ.
పత్తనం కోశకారాణాం భూమిం చ రజతాకరామ్..4.40.23..

సర్వమేతద్విచేతవ్యం మృగయద్భిస్తతస్తతః.
రామస్య దయితాం భార్యాం సీతాం దశరథస్నుషామ్..4.40.24..

సముద్రమవగాఢాంశ్చ పర్వతాన్పత్తనాని చ.
మన్దరస్య చ యే కోటిం సంశ్రితాః కేచిదాయతామ్..4.40.25..
కర్ణప్రావరణాశ్చైవ తథా చాప్యోష్ఠకర్ణకాః.
ఘోరలోహముఖాశ్చైవ జవనాశ్చైకపాదకాః..4.40.26..
అక్షయా బలవన్తశ్చ పురుషాః పురుషాదకాః.
కిరాతాః కర్ణ చూడాశ్చ హేమాఙ్గా: ప్రియదర్శనాః..4.40.27..
ఆమమీనాశనాస్తత్ర కిరాతా ద్వీపవాసినః.
అన్తర్జలచరా ఘోరా నరవ్యాఘ్రా ఇతి శృతాః..4.40.28..
ఏతేషామాశ్రయాస్సర్వే విచేయాః కావనౌకసః.
గిరిభిర్యే చ గమ్యన్తే ప్లవనేన ప్లవేన చ..4.40.29..

రత్నవన్తం యవద్వీపం సప్తరాజ్యోపశోభితమ్.
సువర్ణరూప్యకం చైవ సువర్ణాకరమణ్డితమ్..4.40.30..
యవద్వీపమతిక్రమ్య శిశిరో నామ పర్వతః.
దివం స్పృశతి శృఙ్గేణ దేవదానవసేవితః..4.40.31..
ఏతేషాం గిరిదుర్గేషు ప్రపాతేషు వనేషు చ.
మార్గధ్వం సహితాస్సర్వే రామపత్నీం యశస్వినీమ్..4.40.32..

తతో రక్తజలం శోణమగాధం శీఘ్రగామినమ్.
గత్వా పారం సముద్రస్య సిద్ధచారణసేవితమ్..4.40.33..
తస్య తీర్థేషు రమ్యేషు విచిత్రేషు వనేషు చ.
రావణ స్సహ వైదేహ్యా మార్గితవ్యస్తతస్తతః..4.40.34..

తత స్సముద్రద్వీపాంశ్చ సుభీమాన్ద్రష్టుమర్హథ.
ఊర్మిమన్తం సముద్రం చ క్రోశన్తమనిలోద్ధతమ్..4.40.35..

తత్రాసురా మహాకాయాశ్ఛాయాం గృహ్ణన్తి నిత్యశః.
బ్రహ్మణా సమనుజ్ఞాతా దీర్ఘకాలం బుభుక్షితాః..4.40.36..

తం కాలమేఘప్రతిమం మహోరగనిషేవితమ్.
అభిగమ్య మహానాదం తీర్థేనైవ మహోదధిమ్..4.40.37..
తతో రక్తజలం భీమం లోహితం నామ సాగరమ్.
గత్వా ప్రేక్ష్యథ తాం చైవ బృహతీం కూటశాల్మలీమ్..4.40.38..

గృహం చ వైనతేయస్య నానారత్నవిభూషితమ్.
తత్ర కైలాససఙ్కాశం విహితం విశ్వకర్మణా..4.40.39..

తత్ర శైలనిభా భీమా మన్దేహా నామ రాక్షసాః.
శైలశృఙ్గేషు లమ్బన్తే నానారూపా భయావహా:..4.40.40..

తే పతన్తి జలే నిత్యం సూర్యస్యోదయనం ప్రతి.
నిహతా బ్రహ్మతేజోభిరహన్యహని రాక్షసాః..4.40.41..
అభితప్తాశ్చ సూర్యేణ లమ్బన్తే స్మ పునః పునః.

తతః పాణ్డురమేఘాభం క్షీరోదం నామ సాగరమ్..4.40.42..
గత్వా ద్రక్ష్యథ దుర్ధర్షా ముక్తాహారమివోర్మిభిః.

తస్య మధ్యే మహాన్ శ్వేతో ఋషభో నామ పర్వతః..4.40.43..
దివ్యగన్ధైః కుసుమితై రాజితైశ్చ నగైర్వృతః.
సరశ్చ రాజతైః పద్మైర్జ్వలితైర్హేమకేసరైః..4.40.44..
నామ్నా సుదర్శనం నామ రాజహంసైస్సమాకులమ్.

విబుధాశ్చారణా యక్షాః కిన్నరాశ్చాప్సరోగణాః..4.40.45..
హృష్టాస్సమభిగచ్ఛన్తి నలినీం తాం రిరంసవః.

క్షీరోదం సమతిక్రమ్య తదా ద్రక్ష్యథ వానరాః..4.40.46..
జలోదం సాగరం శీఘ్రం సర్వభూతభయావహమ్.

తత్ర తత్కోపజం తేజః కృతం హయముఖం మహత్..4.40.47..
అస్యాహుస్తన్మహావేగమోదనం సచరాచరమ్.

తత్ర విక్రోశతాం నాదో భూతానాం సాగరౌకసామ్..4.40.48..
శ్రూయతే చ సమర్థానాం దృష్ట్వా తద్బడబాముఖమ్.

స్వాదూదస్యోత్తరే దేశే యోజనాని త్రయోదశ..4.40.49..
జాతరూపశిలో నామ మహాన్కనకపర్వతః.

తత్ర చన్ద్రప్రతీకాశం పన్నగం ధరణీధరమ్..4.40.50..
పద్మపత్రవిశాలాక్షం తతో ద్రక్ష్యథ వానరాః.
ఆసీనం పర్వతస్యాగ్రే సర్వభూతనమస్కృతమ్..4.40.51..
సహస్రశిరసం దేవమనన్తం నీలవాససమ్.

త్రిశిరాః కాఞ్చనః కేతుస్తాలస్తస్య మహాత్మనః..4.40.52..
స్థాపితః పర్వతస్యాగ్రే విరాజతి సవేదికః.

పూర్వస్యాం దిశి నిర్మాణం కృతం తత్ త్రిదశేశ్వరైః..4.40.53..
తతః పరం హేమమయ శ్శ్రీమానుదయపర్వతః.
తస్య కోటిర్దివం స్పృష్ట్వా శతయోజనమాయతా..4.40.54..
జాతరూపమయీ దివ్యా విరాజతి సవేదికా.

సాలైస్తాలైస్తమాలైశ్చ కర్ణికారైశ్చ పుష్పితైః..4.40.55..
జాతరూపమయైర్దివ్యై శ్శోభతే సూర్యసన్నిభైః.

తత్ర యోజనవిస్తారముచ్ఛ్రితం దశయోజనమ్..4.40.56..
శృఙ్గం సౌమనసం నామ జాతరూపమయం ధ్రువమ్.

తత్రపూర్వం పదం కృత్వా పురా విష్ణుస్త్రివిక్రమే..4.40.57..
ద్వితీయం శిఖరే మేరోశ్చకార పురుషోత్తమః.

ఉత్తరేణ పరిక్రమ్య జమ్బూద్వీపం దివాకరః..4.40.58..
దృశ్యో భవతి భూయిష్ఠం శిఖరం తన్మహోచ్ఛ్రయమ్.

తత్ర వైఖానసా నామ వాలఖిల్యా మహర్షయః..4.40.59..
ప్రకాశమానా దృశ్యన్తే సూర్యవర్ణాస్తపస్వినః.

అయం సుదర్శనో ద్వీపః పురో యస్య ప్రకాశతే..4.40.60..
యస్మిం స్తేజశ్చ చక్షుశ్చ సర్వప్రాణభృతామపి.

శైలస్య తస్య శృఙ్గేషు కన్దరేషు వనేషు చ..4.40.61..
రావణస్సహ వైదేహ్యా మార్గితవ్యస్తతస్తతః.

కాఞ్చనస్య చ శైలస్య సూర్యస్య చ మహాత్మనః..4.40.62..
ఆవిష్టా తేజసా సన్ధ్యా పూర్వా రక్తా ప్రకాశతే.

పూర్వమేతత్కృతం ద్వారం పృథివ్యా భువనస్య చ..4.40.63..
సూర్యస్యోదయనం చైవ పర్వా హ్యేషా దిగుచ్యతే.

తస్య శైలస్య పృష్ఠేషు నిర్ఝరేషు గుహాసు చ..4.40.64..
రావణ స్సహ వైదేహ్యా మార్గితవ్యస్తతస్తతః.

తతః పరమగమ్యా స్యాద్దిక్పూర్వా త్రిదశావృతా..4.40.65..
రహితా చన్ద్రసూర్యాభ్యామదృశ్యా తిమిరావృతా.

శైలేషు తేషు సర్వేషు కన్దరేషు వనేషు చ..4.40.66..
యే చ నోక్తా మయా దేశా విచేయా తేషు జానకీ.

ఏతావద్వానరైశ్శక్యం గన్తుం వానరపుఙ్గవాః..4.40.67..
అభాస్కరమమర్యాదం న జానీమస్తతః పరమ్.

అధిగమ్య తు వైదేహీం నిలయం రావణస్య చ..4.40.68..
మాసే పూర్ణే నివర్తధ్వముదయం ప్రాప్య పర్వతమ్.

ఊర్ధ్వం మాసాన్న వస్తవ్యం వసన్వధ్యో భవేన్మమ..4.40.69..
సిద్ధార్థాస్సన్నివర్తధ్వమధిగమ్య తు మైథిలీమ్.

మహేన్ద్రకాన్తాం వనషణ్డమణ్డితాం
దిశం చరిత్వా నిపుణేన వానరాః! .
అవాప్య సీతాం రఘువంశజప్రియాం
తతో నివృత్తాస్సుఖినో భవిష్యథ..4.40.70..

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే కిష్కిన్ధాకాండే చత్వారింశస్సర్గః.

స్పందించండి

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / మార్చు )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / మార్చు )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / మార్చు )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / మార్చు )

Connecting to %s