ముంగిలి » AyodhyaKaanda » అయోధ్యకాండ సర్గ 23

అయోధ్యకాండ సర్గ 23

శ్రీ రామాయణం అయోధ్యకాండ సర్గ 23

ఇతి బ్రువతి రామే తు లక్ష్మణో.?ధశ్శిరా ముహుః.
శృత్వా మధ్యం జగామేవ మనసా దుఃఖహర్షయోః..2.23.1..

తదా తు బధ్ద్వా భ్రుకుటీం భ్రువోర్మధ్యే నరర్షభః.
నిశశ్వాస మహాసర్పో బిలస్థ ఇవ రోషితః..2.23.2..

తస్య దుష్ప్రతివీక్షం తద్భ్రుకుటీసహితం తదా .
బభౌ క్రుద్ధస్య సింహస్య ముఖస్య సదృశం ముఖమ్ ..2.23.3..

అగ్రహస్తం విధున్వంస్తు హస్తీ హస్తమివాత్మనః .
తిర్యగూర్ధ్వం శరీరే చ పాతయిత్వా శిరోధరామ్ ..2.23.4..
అగ్రాక్ష్ణా వీక్షమాణస్తు తిర్యగ్భ్రాతరమబ్రవీత్ .

అస్థానే సమ్భ్రమో యస్య జాతో వై సుమహానయమ్ ..2.23.5..
ధర్మదోష ప్రసఙ్గేన లోకస్యానతిశఙ్కయా .
కథంహ్యేతదసమ్భ్రాన్తస్త్వద్విధో వక్తుమర్హతి ..2.23.6..
యథా దైవమశౌడీరం శౌణ్డీర! క్షత్రియర్షభ! .

కిన్నామ కృపణం దైవమశక్తమభిశంససి ..2.23.7..
పాపయోస్తే కథం నామ తయోశ్శఙ్కా న విద్యతే .

సన్తి ధర్మోపధా శ్లక్ష్ణా: ధర్మాత్మన్కిం న బుధ్యసే .2.23.8..
తయోస్సుచరితం స్వార్థం శాఠ్యాత్పరిజిహీర్షతోః.

యది నైవం వ్యవసితం స్యాద్ధి ప్రాగేవ రాఘవ ! ..2.23.9..
తయోః ప్రాగేవ దత్తశ్చ స్యాద్వరః ప్రకృతశ్చ సః .

లోకవిద్విష్టమారబ్ధం త్వదన్యస్యాభిషేచనమ్ .
నోత్సహే సహితుం వీర! తత్ర మే క్షన్తుమర్హసి ..2.23.10..

యేనేయ మాగతా ద్వైధం తవ బుద్ధిర్మహామతే!.
స హి ధర్మో మమ ద్వేష్యః ప్రసఙ్గాద్యస్య ముహ్యసి ..2.23.11..

కథం త్వం కర్మణా శక్తః కైకేయీవశవర్తినః .
కరిష్యసి పితుర్వాక్యమధర్మిష్ఠం విగర్హితమ్ ..2.23.12..

యద్యయం కిల్బిషాద్భేదః కృతో.?ప్యేవం న గృహ్యతే .
జాయతే తత్ర మే దుఃఖం ధర్మసఙ్గశ్చ గర్హితః ..2.23.13..

మనసా.?పి కథం కామం కుర్యాస్త్వం కామవృత్తయోః .
తయోస్త్వహితయోర్నిత్యం శత్ర్వోః పిత్రభిధానయోః ..2.23.14..

యద్యపి ప్రతిపత్తిస్తే దైవీ చాపి తయోర్మతమ్ .
తథాప్యుపేక్షణీయం తే న మే తదపి రోచతే ..2.23.15..

విక్లబో వీర్యహీనో యస్స దైవమనువర్తతే .
వీరాస్సమ్భావితాత్మానో న దైవం పర్యుపాసతే ..2.23.16..

దైవం పురుషకారేణ యః సమర్థః ప్రబాధితుమ్ .
న దైవేన విపన్నార్థః పురుషస్సో.?వసీదతి ..2.23.17..

ద్రక్ష్యన్తి త్వద్య దైవస్య పౌరుషం పురుషస్య చ .
దైవమానుషయోరద్య వ్యక్తా వ్యక్తిర్భవిష్యతి ..2.23.18..

అద్య మత్పౌరుషహతం దైవం ద్రక్ష్యన్తి వై జనాః .
యద్దైవాదాహతం తే.?ద్య దృష్టం రాజ్యాభిషేచనమ్ ..2.23.19..

అత్యఙ్కుశమివోద్దామం గజం మదబలోద్ధతమ్ .
ప్రధావితమహం దైవం పౌరుషేణ నివర్తయే..2.23.20..

లోకపాలాస్సమస్తా స్తే నాద్య రామాభిషేచనమ్ .
న చ కృత్స్నాస్త్రయో లోకా విహన్యుః కిం పునః పితా ..2.23.21..

యైర్నివాసస్తవారణ్యే మిథో రాజన్సమర్థితః .
అరణ్యే తే నివత్స్యన్తి చతుర్దశ సమాస్తథా ..2.23.22..

అహం తదాశాం ఛేత్స్యామి పితుస్తస్యాశ్చ యా తవ.
అభిషేకవిఘాతేన పుత్రరాజ్యాయ వర్తతే ..2.23.23..

మద్బలేన విరుద్ధాయ న స్యాద్దైవబలం తథా.
ప్రభవిష్యతి దుఃఖాయ యథోగ్రం పౌరుషం మమ ..2.23.24..

ఊర్ధ్వం వర్షసహస్రాన్తే ప్రజాపాల్యమనన్తరమ్ .
ఆర్యపుత్రాః కరిష్యన్తి వనవాసం గతే త్వయి ..2.23.25..

పూర్వం రాజర్షివృత్త్యా హి వనవాసో విధీయతే .
ప్రజా నిక్షిప్య పుత్రేషు పుత్రవత్పరిపాలనే ..2.23.26..

స చేద్రాజన్యనేకాగ్రే రాజ్యవిభ్రమశఙ్కయా.
నైవమిచ్ఛసి ధర్మాత్మన్ రాజ్యం రామ! త్వమాత్మని ..2.23.27..
ప్రతిజానే చ తే వీర! మా.?భూవం వీరలోకభాక్.
రాజ్యం చ తవ రక్షేయమహం వేలేవ సాగరమ్ ..2.23.28..

మఙ్గలైరభిషిఞ్చస్వ తత్ర త్వం వ్యాపృతో భవ .
అహమేకో మహీపాలానలం వారయితుం బలాత్ ..2.23.29..

న శోభార్థావిమౌ బాహూ న ధనుర్భూషణాయ మే .
నా.?సిరాబన్థనార్థాయ న శరాస్తమ్భహేతవః..2.23.30..
అమిత్రదమనార్థం మే సర్వమేతచ్చతుష్టయమ్ .

న చాహం కామయే.?త్యర్థం యస్స్యాచ్ఛత్రుర్మతో మమ ..2.23.31..
అసినా తీక్ష్ణధారేణ విద్యుచ్చలితవర్చసా .
ప్రగృహీతేన వై శత్రుం వజ్రిణం వా న కల్పయే..2.23.32..

ఖడ్గనిష్పేషనిష్పిష్టైర్గహనా దుశ్చరా చ మే .
హస్త్యశ్వనరహస్తోరుశిరోభిర్భవితా మహీ ..2.23.33..

ఖడ్గధారాహతా మే.?ద్య దీప్యమానా ఇవాద్రయః .
పతిష్యన్తి ద్విపా భూమౌ మేఘా ఇవ సవిద్యుతః ..2.23.34..

బద్ధగోధాఙ్గులిత్రాణే ప్రగృహీతశరాసనే .
కథం పురుషమానీ స్యాత్పురుషాణాం మయి స్థితే ..2.23.35..

బహుభిశ్చైకమత్యస్యన్నేకేన చ బహూన్జనాన్.
వినియోక్ష్యామ్యహం బాణాన్నృవాజిగజమర్మసు..2.23.36..

అద్య మే.?స్త్రప్రభావస్య ప్రభావః ప్రభవిష్యతి.
రాజ్ఞశ్చాప్రభుతాం కర్తుం ప్రభుత్వం తవ చ ప్రభో:..2.23.37..

అద్య చన్దనసారస్య కేయూరామోక్షణస్య చ .
వసూనాం చ విమోక్షస్య సుహృదాం పాలనస్య చ ..2.23.38..
అనురూపావిమౌ బాహూ రామ! కర్మ కరిష్యతః .
అభిషేచనవిఘ్నస్య కర్త.?ణాం తే నివారణే ..2.23.39..

బ్రవీహి కో.?ద్యైవ మయా వియుజ్యతామ్.
తవా సుహృత్ప్రాణయశస్సుహృజ్జనైః
యథా తవేయం వసుధా వశే భవే
త్తథైవ మాం శాధి తవాస్మి కిఙ్కరః..2.23.40..

విమృజ్య బాష్పం పరిసాన్త్వ్యచాసకృత్
స లక్ష్మణం రాఘవవంశవర్ధనః .
ఉవాచ పిత్ర్యే వచనే వ్యవస్థితం
నిబోధ మామేష హి సౌమ్య! సత్పథః.. 2.23.41..

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అయోధ్యాకాణ్డే త్రయోవింశస్సర్గ:..

స్పందించండి

Fill in your details below or click an icon to log in:

వర్డ్‌ప్రెస్.కామ్ లోగో

You are commenting using your WordPress.com account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

ట్విటర్ చిత్రం

You are commenting using your Twitter account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

ఫేస్‌బుక్ చిత్రం

You are commenting using your Facebook account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

గూగుల్+ చిత్రం

You are commenting using your Google+ account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

Connecting to %s