సుందరకాండ సర్గ 68

శ్రీ రామాయణం సుందరకాండ సర్గ 68

అథాహముత్తరం దేవ్యా పునరుక్త స్ససమ్భ్రమమ్ .
తవ స్నేహాన్నరవ్యాఘ్ర సౌహార్దాదనుమాన్య వై ..5.68.1..

ఏవం బహువిధం వాచ్యో రామో దాశరథిస్త్వయా .
యథా మామాప్నుయాచ్ఛీఘ్రం హత్వా రావణమాహవే ..5.68.2..

యది వా మన్యసే వీర వసైకాహమరిన్దమ .
కస్మింశ్చిత్సంవృతే దేశే విక్రాన్తశ్శ్వో గమిష్యసి ..5.68.3..

మమ చాప్యల్పభాగ్యాయాస్సాన్నిధ్యాత్తవ వీర్యవన్ .
అస్య శోకవిపాకస్య ముహూర్తం స్యాద్విమోక్షణమ్ ..5.68.4..

గతే హి త్వయి విక్రాన్తే పునరాగమనాయ వై .
ప్రాణానామపి సన్దేహో మమ స్యాన్నాత్ర సంశయః ..5.68.5..

తవాదర్శనజశ్శోకో భూయో మాం పరితాపయేత్ .
దుఃఖాద్ధుఃఖపరాభూతాం దుర్గతాం దుఃఖభాగినీమ్ ..5.68.6..

అయం చ వీర సన్దేహస్తిష్ఠతీవ మమాగ్రతః .
సుమహాంస్త్వత్సహాయేషు హర్యృక్షేషు హరీశ్వర ..5.68.7..

కథం ను ఖలు దుష్పారం తరిష్యన్తి మహోదధిమ్ .
తాని హర్యృక్షసైన్యాని తౌ వా నరవరాత్మజౌ ..5.68.8..

త్రయాణామేవ భూతానాం సాగరస్యాస్య లఙ్ఘనే .
శక్తిస్స్యాద్వైనతేయస్య తవ వా మారుతస్య వా ..5.68.9..

తదస్మిన్ కార్యనిర్యోగే వీరైవం దురతిక్రమే .
కిం పశ్యసి సమాధానం బ్రూహి కార్యవిదాం వరః ..5.68.10..

కామమస్య త్వమేవైకః కార్యస్య పరిసాధనే .
పర్యాప్తః పరవీరఘ్న యశస్యస్తే బలోదయః ..5.68.11..

బలై స్సమగ్రైర్యది మాం హత్వా రావణమాహవే .
విజయీ స్వాం పురీం రామో నయేత్తత్స్యాద్యశస్కరమ్ ..5.68.12..

యథా .?హం తస్య వీరస్య వనాదుపధినా హృతా .
రక్షసా తద్భయాదేవ తథా నార్హతి రాఘవః ..5.68.13..

బలైస్తు సఙ్కులాం కృత్వా లఙ్కాం పరబలార్దనః .
మాం నయేద్యది కాకుత్స్థస్తత్తస్య సదృశం భవేత్ ..5.68.14..

తద్యథా తస్య విక్రాన్తమనురూపం మహాత్మనః .
భవేదాహవశూరస్య తథా త్వముపపాదయ ..5.68.15..

తదర్థోపహితం వాక్యం ప్రశ్రితం హేతుసంహితమ్ .
నిశమ్యాహం తత శ్శేషం వాక్యముత్తరమబ్రువమ్ ..5.68.16..

దేవి హర్యృక్షసైన్యానామీశ్వరః ప్లవతాం వరః .
సుగ్రీవస్సత్త్వసమ్పన్నస్తవార్థే కృతనిశ్చయః ..5.68.17..

తస్య విక్రమసమ్పన్నాస్సత్త్వవన్తో మహాబలాః .
మన స్సఙ్కల్పసమ్పాతా నిదేశే హరయః స్థితాః ..5.68.18..

యేషాం నోపరి నాధస్తాన్న తిర్యక్సజ్జతే గతిః .
న చ కర్మసు సీదన్తి మహత్స్వమితతేజసః ..5.68.19..

అసకృత్తైర్మహాభాగైర్వానరైర్బలదర్పితైః .
ప్రదక్షిణీకృతా భూమిర్వాయుమార్గానుసారిభిః ..5.68.20..

మద్విశిష్టాశ్చ తుల్యాశ్చ సన్తి తత్ర వనౌకసః .
మత్తః ప్రత్యవరః కశ్చిన్నాస్తి సుగ్రీవసన్నిధౌ ..5.68.21..

అహం తావదిహ ప్రాప్తః కిం పునస్తే మహాబలాః .
న హి ప్రకృష్టాః ప్రేత్యన్తే ప్రేష్యన్తే హీతరే జనాః ..5.68.22..

తదలం పరితాపేన దేవి మన్యుర్వ్యపైతు తే .
ఏకోత్పాతేన తే లఙ్కామేష్యన్తి హరియూథపాః ..5.68.23..

మమ పృష్ఠగతౌ తౌ చ చన్ద్రసూర్యావివోదితౌ .
త్వత్సకాశం మహాభాగే నృసింహావాగమిష్యతః ..5.68.24..

అరిఘ్నం సింహసఙ్కాశం క్షిప్రం ద్రక్ష్యసి రాఘవమ్ .
లక్ష్మణం చ ధనుష్పాణిం లఙ్కాద్వారముపస్థితమ్ ..5.68.25..

నఖదంష్ట్రాయుధాన్ వీరాన్ సింహశార్దూలవిక్రమాన్ .
వానరాన్వారణోన్ద్రాభాన్ క్షిప్రం ద్రక్షసి సఙ్గతాన్ ..
శైలామ్బుదనికాశానాం లఙ్కామలయసానుషు .
నర్దతాం కపిముఖ్యానామచిరాచ్ఛ్రోష్యసి స్వనమ్ ..5.68.27..

నివృత్తవనవాసం చ త్వయా సార్ధమరిన్దమమ్ .
అభిషిక్తమయోధ్యాయాం క్షిప్రం ద్రక్ష్యసి రాఘవమ్ ..5.68.28..

తతో మయా వాగ్భిరదీనభాషిణా శివాభిరిష్టాభిరభిప్రసాదితా .
జగామ శాన్తిం మమ మైథిలాత్మజా తవాపి శోకేన తదాభిపీడితా ..5.68.29..

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే సున్దరకాణ్డే అష్టషష్టితమస్సర్గః ..

సుందరకాండ సర్గ 67

శ్రీ రామాయణం సుందరకాండ సర్గ 67

ఏవముక్తస్తు హనుమాన్ రాఘవేణ మహాత్మనా .
సీతాయా భాషితం సర్వం న్యవేదయత రాఘవే ..5.67.1..

ఇదముక్తవతీ దేవీ జానకీ పురుషర్షభ .
పూర్వ వృత్తమభిజ్ఞానం చిత్రకూటే యథాతథమ్ ..5.67.2..

సుఖసుప్తా త్వయా సార్ధం జానకీ పూర్వముత్థితా .
వాయస స్సహసోత్పత్య విదదార స్తనాన్తరే ..5.67.3..

పర్యాయేణ చ సుప్తస్త్వం దేవ్యఙ్కే భరతాగ్రజ .
పునశ్చ కిల పక్షీ స దేవ్యా జనయతి వ్యథామ్ ..5.67.4..

పునః పునరుపాగమ్య విదదార భృశం కిల .
తతస్త్వం బోధితస్తస్యాశ్శోణితేన సముక్షితః ..5.67.5..

వాయసేన చ తేనైవ సతతం బాధ్యమానయా .
బోధితః కిల దేవ్యా త్వం సుఖసుప్తః పరన్తప ..5.67.6..

తాం తు దృష్ట్వా మహాబాహో దారితాం చ స్తనాన్తరే .
ఆశీవిష ఇవ క్రుద్ధో నిశ్వసన్నభ్యభాషథాః ..5.67.7..

నఖాగ్రైః కేన తే భీరు దారితం తు స్తనాన్తరమ్ .
కః క్రీడతి సరోషేణ పఞ్చవక్త్రేణ భోగినా ..5.67.8..

నిరీక్షమాణస్సహసా వాయసం సమవైక్షథాః .
నఖై స్సరుధిరైస్తీక్ష్ణైస్తామేవాభిముఖం స్థితమ్ ..5.67.9..

సుతః కిల స శక్రస్య వాయసః పతతాం వరః .
ధరాన్తరచరశ్శీఘ్రం పవనస్య గతౌ సమః ..5.67.10..

తతస్తస్మిన్మహాబాహో కోపసంవర్తితేక్షణః .
వాయసే త్వం కృథాః క్రూరాం మతిం మతిమతాం వర ..5.67.11..

స దర్భం సంస్తరాద్గృహ్య బ్రహ్మాస్త్రేణ హ్యయోజయః .
స దీప్త ఇవ కాలాగ్నిర్జజ్వాలాభిముఖః ఖగమ్ ..5.67.12..

క్షిప్తవాంస్త్వం ప్రదీప్తం హి దర్భం తం వాయసం ప్రతి .
తతస్తు వాయసం దీప్తస్స దర్భో .?నుజగామ హ ..5.67.13..

స పిత్రా చ పరిత్యక్తస్సురైశ్చ సమహర్షిభిః .
త్రీన్ లోకాన్ సమ్పరిక్రమ్య త్రాతారం నాధిగచ్ఛతి ..5.67.14..

పునరేవాగతస్త్రస్తస్త్వత్సకాశమరిందమ .
స తం నిపతితం భూమౌ శరణ్యశ్శరణాగతమ్ ..5.67.15..
వధార్హమపి కాకుత్స్థ కృపయా పర్యపాలయః .

మోఘమస్త్రం న శక్యం తు కర్తుమిత్యేవ రాఘవ ..5.67.16..
భవాంస్తస్యాక్షి కాకస్య హినస్తి స్మ స దక్షిణమ్ .

రామ త్వాం స నమస్కృత్య రాజ్ఞే దశరథాయ చ ..5.67.17..
విసృష్టస్తు తదా కాక ప్రతిపేదే స్వమాలయమ్ .

ఏవమస్త్రవిదాం శ్రేష్ఠస్సత్త్వవాన్ శీలవానపి ..5.67.18..
కిమర్థమస్త్రం రక్షస్సు న యోజయతి రాఘవః .

న నాగా నాపి గన్ధర్వా నాసురా న మరుద్గణాః ..5.67.19..
న చ సర్వే రణే శక్తా రామం ప్రతిసమాసితుమ్ .

తస్య వీర్యవతః కశ్చిద్యద్యస్తి మయి సమ్భ్రమః ..5.67.20..
క్షిప్రం సునిశితైర్బాణైర్హన్యతాం యుధి రావణః .

భ్రాతురాదేశమాజ్ఞాయ లక్ష్మణో వా పరన్తపః ..5.67.21..
స కిమర్థం నరవరో న మాం రక్షతి రాఘవః .

శక్తౌ తౌ పురుషవ్యాఘ్రౌ వాయ్వగ్నిసమతేజసౌ ..5.67.22..
సురాణామపి దుర్ధర్షౌ కిమర్థం మాముపేక్షతః .

మమైవ దుష్కృతం కిఞ్చిన్మహదస్తి న సంశయః ..5.67.23..
సమర్థౌ సహితౌ యన్మాం నావేక్షేతే పరన్తపౌ .

వైదేహ్యా వచనం శ్రుత్వా కరుణం సాశ్రు భాషితమ్ .
పునరప్యహమార్యాం తామిదం వచనమబ్రువమ్ ..5.67.24..

త్వచ్ఛోకవిముఖో రామో దేవి సత్యేన తే శపే ..5.67.25..
రామే దుఃఖాభిభూతే తు లక్ష్మణః పరితప్యతే .

కథఞ్చిద్భవతీ దృష్టా న కాలః పరిశోచితుమ్ ..5.67.26..
అస్మిన్ముహూర్తే దుఃఖానామన్తం ద్రక్ష్యసి భామిని .

తావుభౌ నరశార్దూలౌ రాజపుత్రావనిన్దితౌ ..5.67.27..
త్వద్దర్శనకృతోత్సాహౌ లఙ్కాం భస్మీకరిష్యతః .

హత్వా చ సమరే రౌద్రం రావణం సహ బాన్ధవమ్ ..5.67.28..
రాఘవస్త్వాం వరారోహే స్వాం పురీం నయతే ధ్రువమ్ .

యత్తు రామో విజానీయాదభిజ్ఞానమనిన్దితే ..5.67.29..
ప్రీతిసఞ్జననం తస్య ప్రదాతుం త్వమిహార్హసి .

సాభివీక్ష్య దిశస్సర్వా వేణ్యుద్గ్రథితముత్తమమ్ ..5.67.30..
ముక్త్వా వస్త్రాద్దదౌ మహ్యం మణిమేతం మహాబల .

ప్రతిగృహ్య మణిం దివ్యం తవ హేతో రఘూద్వహ ..5.67.31..
శిరసా తాం ప్రణమ్యార్యామహమాగమనే త్వరే .

గమనే చ కృతోత్సాహమవేక్ష్య వరవర్ణినీ ..5.67.32..
వివర్ధమానం చ హి మామువాచ జనకాత్మజా .

అశ్రుపూర్ణముఖీ దీనా బాష్పసన్దిగ్ధభాషిణీ ..5.67.33..
మమోత్పతనసమ్భ్రాన్తా శోకవేగసమాహతా .

హనుమన్ సింహసంకాశావుభౌ తౌ రామలక్ష్మణౌ ..5.67.34..
సుగ్రీవఞ్చ సహామాత్యం సర్వాన్ బ్రూయా హ్యనామయమ్ .

యథా చ స మహాబాహుర్మాం తారయతి రాఘవః .
అస్మాద్ధుఃఖామ్బుసంరోధాత్త్వం సమాధాతుమర్హసి ..5.67.35..

ఇమం చ తీవ్రం మమ శోకవేగం రక్షోభిరేభిః పరిభర్త్సనం చ .
బ్రూయాస్తు రామస్య గతస్సమీపమ్ శివశ్చ తే .?ధ్వాస్తు హరిప్రవీర ..5.67.36..

ఏతత్తవార్యా నృపరాజసింహ సీతా వచః ప్రాహ విషాదపూర్వమ్ .
ఏతచ్చ బుద్ధ్వా గదితం మయా త్వం శ్రద్ధత్స్వ సీతాం కుశలాం సమగ్రామ్ ..5.67.37..

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే సున్దరకాణ్డే సప్తషష్టితమస్సర్గః ..

సుందరకాండ సర్గ 66

శ్రీ రామాయణం సుందరకాండ సర్గ 66

ఏవముక్తో హనుమతా రామో దశరథాత్మజ: .
తం మణిం హృదయే కృత్వా ప్రరురోద సలక్ష్మణః ..5.66.1..

తం తు దృష్ట్వా మణిశ్రేష్ఠం రాఘవ శ్శోకకర్శితః .
నేత్రాభ్యామశ్రుపూర్ణాభ్యాం సుగ్రీవమిదమబ్రవీత్ ..5.66.2..

యథైవ ధేను స్స్రవతి స్నేహాద్వత్సస్య వత్సలా .
తథా మమాపి హృదయం మణిరత్నస్య దర్శనాత్ ..5.66.3..

మణిరత్నమిదం దత్తం వైదేహ్యాశ్శ్వశురేణ మే .
వధూకాలే యథాబద్ధమధికం మూర్ధ్ని శోభతే ..5.66.4..

అయం హి జలసమ్భూతో మణిస్సజ్జనపూజితః .
యజ్ఞే పరమతుష్టేన దత్తశ్శక్రేణ ధీమతా ..5.66.5..

ఇమం దృష్ట్వా మణిశ్రేష్ఠం యథా తాతస్య దర్శనమ్ .
అద్యాస్మ్యవగతస్సౌమ్య వైదేహస్య తథా విభోః ..5.66.6..

అయం హి శోభతే తస్యాః ప్రియాయా మూర్ధ్ని మే మణిః .
అస్యాద్య దర్శనే నాహం ప్రాప్తాం తామివ చిన్తయే ..5.66.7..

కిమాహ సీతా వైదేహీ బ్రూహి సౌమ్య పునః పునః .
పిపాసుమివ తోయేన సిఞ్చన్తీ వాక్యవారిణా ..5.66.8..

ఇతస్తు కిం దుఃఖతరం యదిమం వారిసమ్భవమ్ .
మణిం పశ్యామి సౌమిత్రే వైదేహీమాగతాం వినా ..5.66.9..

చిరం జీవతి వైదేహీ యది మాసం ధరిష్యతి .
క్షణం సౌమ్య న జీవేయం వినా తామసితేక్షణామ్ ..5.66.10..

నయ మామపి తం దేశం యత్ర దృష్టా మమ ప్రియా .
న తిష్ఠేయం క్షణమపి ప్రవృత్తిముపలభ్య చ ..5.66.11..

కథం సా మమ సుశ్రోణీ భీరుభీరు స్సతీ సదా .
భయావహానాం ఘోరాణాం మధ్యే తిష్ఠతి రక్షసామ్ ..5.66.12..

శారద స్తిమిరోన్ముక్తో నూనం చన్ద్రం ఇవాంబుధైః .
ఆవృతం వదనం తస్యా న విరాజతి రాక్షసైః ..5.66.13..

కిమాహ సీతా హనుమంస్తత్త్వతః కథయాద్య మే .
ఏతేన ఖలు జీవిష్యే భేషజేనాతురో యథా ..5.66.14..

మధురా మధురాలాపా కిమాహ మమ భామినీ .
మద్విహీనా వరారోహా హనుమన్ కథయస్వ మే ..5.66.15..

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే సున్దరకాణ్డే షట్షష్టితమస్సర్గః ..

సుందరకాండ సర్గ 65

శ్రీ రామాయణం సుందరకాండ సర్గ 65

తతః ప్రస్రవణం శైలం తే గత్వా చిత్రకాననమ్ .
ప్రణమ్య శిరసా రామం లక్ష్మణం చ మహాబలమ్ ..5.65.1..
యువరాజం పురస్కృత్య సుగ్రీవమభివాద్య చ .
ప్రవృత్తిమథ సీతాయాః ప్రవక్తుముపచక్రముః ..5.65.2..

రావణాన్తః పురే రోధం రాక్షసీభిశ్చ తర్జనమ్ .
రామే సమనురాగం చ యశ్చాయం సమయః కృతః ..5.65.3..
ఏతదాఖ్యాన్తి తే సర్వే హరయో రామసన్నిధౌ .

వైదేహీమక్షతాం శ్రుత్వా రామస్తూత్తరమబ్రవీత్ ..5.65.4..
క్వ సీతా వర్తతే దేవీ కథం చ మయి వర్తతే .
ఏతన్మే సర్వమాఖ్యాత వైదేహీం ప్రతి వానరాః ..5.65.5..

రామస్య గదితం శ్రుత్వా హరయో రామసన్నిధౌ .
చోదయన్తి హనూమన్తం సీతావృత్తాన్తకోవిదమ్ ..5.65.6..

శ్రుత్వా తు వచనం తేషాం హనుమాన్మారుతాత్మజః .
ప్రణమ్య శిరసా దేవ్యై సీతాయై తాం దిశం ప్రతి ..5.65.7..
ఉవాచ వాక్యం వాక్యజ్ఞస్సీతాయా దర్శనం యథా .

సముద్రం లఙ్ఘయిత్వాహం శతయోజనమాయతమ్ ..5.65.8..
అగచ్ఛం జానకీం సీతాం మార్గమాణో దిదృక్షయా .

తత్ర లఙ్కేతి నగరీ రావణస్య దురాత్మనః ..5.65.9..
దక్షిణస్య సముద్రస్య తీరే వసతి దక్షిణే .

తత్ర దృష్టా మయా సీతా రావణాన్తః పురే సతీ ..5.65.10..
సన్న్యస్య త్వయి జీవన్తీ రామా రామ మనోరథమ్ .

దృష్టా మే రాక్షసీమధ్యే తర్జ్యమానా ముహుర్ముహుః ..5.65.11..
రాక్షసీభిర్విరూపాభీ రక్షితా ప్రమదావనే .

దుఃఖ మాసాద్యతే దేవీ తథా .?దుఃఖోచితా సతీ ..5.65.12..
రావణాన్తః పురే రుద్ధా రాక్షసీభి స్సురక్షితా .
ఏకవేణీధరా దీనా త్వయి చిన్తాపరాయణా ..5.65.13..
అధఃశయ్యా వివర్ణాఙ్గీ పద్మినీవ హిమాగమే .
రావణాద్వినివృత్తార్థా మర్తవ్యకృతనిశ్చయా ..5.65.14..
దేవీ కథఞ్చిత్కాకుత్స్థ త్వన్మనా మార్గితా మయా .

ఇక్ష్వాకువంశవిఖ్యాతిం శనైః కీర్తయతానఘ ..5.65.15..
సా మయా నరశార్దూల విశ్వాసముపపాదితా .

తత స్సమ్భాషితా దేవీ సర్వమర్థం చ దర్శితా ..5.65.16..
రామసుగ్రీవసఖ్యం చ శ్రుత్వా ప్రీతిముపాగతా .
నియత స్సముదాచారో భక్తిశ్చాస్యాస్తథా త్వయి ..5.65.17..

ఏవం మయా మహాభాగా దృష్టా జనకనన్దినీ .
ఉగ్రేణ తపసా యుక్తా త్వద్భక్త్యా పురుషర్షభ ..5.65.18..

అభిజ్ఞానం చ మే దత్తం యథా వృత్తం తవాన్తికే .
చిత్రకూటే మహాప్రాజ్ఞ వాయసం ప్రతి రాఘవ ..5.65.19..

విజ్ఞాప్యశ్చ నరవ్యాఘ్రో రామో వాయుసుత త్వయా .
అఖిలేనేహ యద్ధృష్టమితి మామాహ జానకీ ..5.65.20..

అయం చాస్మై ప్రదాతవ్యో యత్నాత్సుపరిరక్షితః .
బ్రువతా వచనాన్యేవం సుగ్రీవస్యోపశృణ్వతః ..5.65.21..

ఏష చూడామణిశ్శ్రీమాన్ మయా సుపరిరక్షితః .
మనశ్శిలాయాస్తిలకో గణ్డపార్శ్వే నివేశితః ..5.65.22..
త్వయా ప్రణష్ఠే తిలకే తం కిల స్మర్తుమర్హసి .

ఏష నిర్యాతితశ్శ్రీమాన్మయా తే వారి సమ్భవః .
ఏతం దృష్ట్వా ప్రహృష్యామి వ్యసనే త్వామివానఘ ..5.65.23..

జీవితం ధారయిష్యామి మాసం దశరథాత్మజ ..5.65.24..
ఊర్ధ్వం మాసాన్న జీవేయం రక్షసాం వశమాగతా .

ఇతి మామబ్రవీత్సీతా కృశాఙ్గీ ధర్మచారిణీ ..5.65.25..
రావణాన్తః పురే రుద్ధా మృగీవోత్ఫుల్లలోచనా .

ఏతదేవ మయాఖ్యాతం సర్వం రాఘవ యద్యథా ..5.65.26..
సర్వథా సాగరజలే సంతారః ప్రవిధీయతామ్ .

తౌ జాతాశ్వాసౌ రాజపుత్రౌ విదిత్వా తచ్చాభిజ్ఞానం రాఘవాయ ప్రదాయ .
దేవ్యా చాఖ్యాతం సర్వమేవానుపూర్వ్యాద్వాచా సమ్పూర్ణం వాయుపుత్త్ర శ్శశంస ..5.65.27..

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే సున్దరకాణ్డే పఞ్చషష్టితమస్సర్గః ..

సుందరకాండ సర్గ 64

శ్రీ రామాయణం సుందరకాండ సర్గ 64

సుగ్రీవేణైవముక్తస్తు హృష్టో దధిముఖః కపిః .
రాఘవం లక్ష్మణం చైవ సుగ్రీవం చాభ్యవాదయత్ ..5.64.1..
స ప్రణమ్య చ సుగ్రీవం రాఘవౌ చ మహాబలౌ .
వానరైః సహితః శూరైర్దివమేవోత్పపాత హ ..5.64.2..

స యథైవా .?గతః పూర్వం తథైవ త్వరితం గతః .
నిపత్య గగనాద్భూమౌతద్వనం ప్రవివేశ హ ..5.64.3..
స ప్రవిష్టో మధువనం దదర్శ హరియూథపాన్ .
విమదానుత్థితాన్సర్వాన్ మేహమానాన్మధూదకమ్ ..5.64.4..

స తానుపాగమద్వీరో బద్ధ్వా కరపుటాఞ్జలిమ్ .
ఉవాచ వచనం శ్లక్ష్ణమిదం హృష్టవదఙ్గదమ్ ..5.64.5..

సౌమ్య రోషో న కర్తవ్యో యదేతత్పరివారితమ్ .
అజ్ఞానాద్రక్షిభిః క్రోధాద్భవన్తః ప్రతిషేధితాః ..5.64.6..

యువరాజస్త్వమీశశ్చ వనస్యాస్య మహాబల .
మౌర్ఖ్యాత్పూర్వం కృతో దోషస్తం భవాన్ క్షన్తుమర్హతి ..5.64.7..

ఆఖ్యాతం హి మయా గత్వా పితృవ్యస్య తవానఘ .
ఇహోపయాతం సర్వేషామేతేషాం వనచారిణామ్ ..5.64.8..

స త్వదాగమనం శ్రుత్వా సహైభిర్హరియూథపైః .
ప్రహృష్టో న తు రుష్టో .?సౌ వనం శ్రుత్వా ప్రధర్షితమ్ ..5.64.9..

ప్రహృష్టో మాం పితృవ్యస్తే సుగ్రీవో వానరేశ్వరః .
శీఘ్రం ప్రేషయ సర్వాంస్తానితి హోవాచ పార్థివః ..5.64.10..

శ్రుత్వా దధిముఖస్యేదం వచనం శ్లక్ష్ణమఙ్గదః .
అబ్రవీత్తాన్ హరిశ్రేష్ఠో వాక్యం వాక్యవిశారదః ..5.64.11..

శఙ్కే శ్రుతో .?యం వృత్తాన్తో రామేణ హరియూథపాః .
తత్క్షమం నేహ నః స్థాతుం కృతే కార్యే పరన్తపాః ..5.64.12..

పీత్వా మధు యథాకామం విశ్రాన్తా వనచారిణః .
కిం శేషం గమనం తత్ర సుగ్రీవో యత్ర మే గురుః ..5.64.13..

సర్వే యథా మాం వక్ష్యన్తి సమేత్య హరియూథపాః .
తథాస్మి కర్తా కర్తవ్యే భవద్భిః పరవానహమ్ ..5.64.14..

నాజ్ఞాపయితుమీశో .?హం యువరాజో .?స్మి యద్యపి .
అయుక్తం కృతకర్మాణో యూయం ధర్షయితుం మయా ..5.64.15..

బ్రువతశ్చాఙ్గదస్యైవం శ్రుత్వా వచనమవ్యయమ్ .
ప్రహృష్టమనసో వాక్యమిదమూచుర్వనౌకసః ..5.64.16..

ఏవం వక్ష్యతి కో రాజన్ ప్రభుస్సన్వానరర్షభ .
ఐశ్వర్యమదమత్తో హి సర్వో .?హమితి మన్యతే ..5.64.17..

తవ చేదం సుసదృశం వాక్యం నాన్యస్య కస్యచిత్ .
సన్నతిర్హి తవాఖ్యాతి భవిష్యచ్ఛుభయోగ్యతామ్ ..5.64.18..

సర్వే వయమపి ప్రాప్తాస్తత్ర గన్తుం కృతక్షణాః .
స యత్ర హరివీరాణాం సుగ్రీవః పతిరవ్యయః ..5.64.19..

త్వయా హ్యనుక్తైర్హరిభిర్నైవ శక్యం పదాత్పదమ్ .
క్వచిద్గన్తుం హరిశ్రేష్ఠ బ్రూమః సత్యమిదం తు తే ..5.64.20..

ఏవం తు వదతాం తేషామఙ్గదః ప్రత్యువాచ హ .
బాఢం గచ్ఛామ ఇత్యుక్త్వా ఖముత్పేతుర్మహాబలాః ..5.64.21..

ఉత్పతన్తమనూత్పేతు స్సర్వే తే హరియూథపాః .
కృత్వాకాశం నిరాకాశం యన్త్రోత్క్షిప్తా ఇవాచలాః ..5.64.22..

తే .?మ్బరం సహసోత్పత్య వేగవన్తః ప్లవఙ్గమాః .
వినదన్తో మహానాదం ఘనా వాతేరితా యథా ..5.64.23..

అఙ్గదే హ్యననుప్రాప్తే సుగ్రీవో వానరాధిపః .
ఉవాచ శోకోపహతం రామం కమలలోచనమ్ ..5.64.24..

సమాశ్వసిహి భద్రం తే దృష్టా దేవీ న సంశయః .
నాగన్తుమిహ శక్యం తైరతీతే సమయే హి నః ..5.64.25..

న మత్సకాశమాగచ్ఛేత్కృత్యే హి వినిపాతితే .
యువరాజో మహాబాహుః ప్లవతాం ప్రవరో .?ఙ్గదః ..5.64.26..

యద్యప్యకృతకృత్యానామీదృశ స్స్యాదుపక్రమః .
భవేత్స దీనవదనో భ్రాన్తవిప్లుతమానసః ..5.64.27..

పితృపైతామహం చైతత్పూర్వకైరభిరక్షితమ్ .
న మే మధువనం హన్యాదహృష్టః ప్లవగేశ్వరః ..5.64.28..
కౌసల్యాసుప్రజా రామ సమాశ్వసిహి సువ్రత .

దృష్టా దేవీ న సన్దేహో న చాన్యేన హనూమతా ..5.64.29..
న హ్యన్యః కర్మణో హేతుస్సాధనే .?స్య హనూమతః .

హనూమతి హి సిద్ధిశ్చ మతిశ్చ మతిసత్తమః ..5.64.30..
వ్యవసాయశ్చ వీర్యం చ సూర్యే తేజ ఇవ ధ్రువమ్ .

జామ్బవాన్యత్ర నేతా స్యాదఙ్గదశ్చ బలేశ్వరః .
హనుమాంశ్చాప్యధిష్ఠాతా న తస్య గతిరన్యథా ..5.64.31..

మా భూశ్చిన్తాసమాయుక్తస్సమ్ప్రత్యమితవిక్రమః ..5.64.32..
తతః కిలకిలాశబ్దం శుశ్రావాసన్నమమ్బరే .
హనుమత్కర్మదృప్తానాం నార్ధతాం కాననౌకసామ్ ..5.64.33..
కిష్కిన్ధాముపయాతానాం సిద్ధిం కథయతామివ .

తతశ్శ్రుత్వా నినాదం తం కపీనాం కపిసత్తమః ..5.64.34..
ఆయతాఞ్చితలాఙ్గూలస్సో .?భవద్ధృష్టమానసః .

ఆజగ్ముస్తే .?పి హరయో రామదర్శనకాంక్షిణః ..5.64.35..
అఙ్గదం పురతః కృత్వా హనూమన్తం చ వానరమ్ .

తే .?ఙ్గదప్రముఖా వీరాః ప్రహృష్ఠాశ్చ ముదాన్వితాః ..5.64.36..
నిపేతుర్హరిరాజస్య సమీపే రాఘవస్య చ .

హనుమాంశ్చ మహాబాహుః ప్రణమ్య శిరసా తతః ..5.64.37..
నియతామక్షతాం దేవీం రాఘవాయ న్యవేదయత్ .

దృష్టా దేవీతి హనుమద్వదనాదమృతోపమమ్ ..5.64.38..
ఆకర్ణ్య వచనం రామో హర్షమాప సలక్ష్మణః .

నిశ్చితార్థం తతస్తస్మిన్ సుగ్రీవం పవనాత్మజే ..5.64.39..
లక్ష్మణః ప్రీతిమాన్ ప్రీతం బహుమానాదవైక్షత .

ప్రీత్యా చ రమమాణో .?థ రాఘవః పరవీరహా ..5.64.40..
బహుమానేన మహతా హనుమన్తమవైక్షత .

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావే సున్దరకాణ్డే చతుఃషష్టితమస్సర్గః ..